Πως χρησιμοποιείται η εξέταση;
Η μέτρηση των επιπέδων της φαινυτοΐνης γίνεται για να ρυθμιστεί η δόση του χορηγούμενου φαρμάκου ώστε να διατηρηθεί η συγκέντρωσή της μέσα στο θεραπευτικό παράθυρο. Η εξέταση γίνεται λίγες ημέρες μετά την έναρξη της θεραπείας ώστε να ρυθμιστεί η συγκέντρωση της φαινυτοΐνης στα επιθυμητά επίπεδα. Εν συνεχεία η εξέταση επαναλαμβάνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα καθώς και όποτε χρειάζεται να ελέγχονται τα επίπεδα της στο αίμα για την σωστή ρύθμιση της δόσης της φαινυτοΐνης. Αν προστεθούν καινούργια φάρμακα ή διακοπεί η χορήγηση κάποιων άλλων, θα πρέπει να επαναληφθεί η μέτρηση των επιπέδων της φαινυτοΐνης ώστε να εκτιμηθούν οι επιπτώσεις των άλλων φαρμάκων στα επίπεδα της φαινυτοΐνης. Η εξέταση επαναλαμβάνεται επίσης εάν ο ασθενής παρουσιάσει επιληπτική κρίση ή αν ο γιατρός έχει ενδείξεις τοξικότητας.

Πότε ζητείται η εξέταση;
Συνήθως ζητείται η μέτρηση της ολικής φαινυτοΐνης. Η φαινυτοΐνη συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τις πρωτεΐνες του αίματος. Φαρμακολογικά δραστικό είναι μόνον το κλάσμα της φαινυτοΐνης που είναι «ελεύθερο», δηλαδή δεν έχει συνδεθεί με πρωτεΐνες. Υπό κανονικές συνθήκες η ισορροπία μεταξύ της «ελεύθερης», και της δεσμευμένης φαινυτοΐνης παραμένει σχετικά σταθερή, γι’ αυτό και η μέτρηση της ολικής φαινυτοΐνης, που ισούται με το άθροισμα της «ελεύθερης» και της δεσμευμένης είναι επαρκής για τη ρύθμιση των επιπέδων της. Όμως σε μερικές ασθένειες η ισορροπία αυτή διαταράσσεται και το ποσοστό της δραστικής «ελεύθερης» φαινυτοΐνης αυξάνει και ο ασθενής παρουσιάζει τοξικές παρενέργειες ακόμη και αν η συγκέντρωση της ολικής φαινυτοΐνης βρίσκεται μέσα στο θεραπευτικό παράθυρο. Σε αυτή την περίπτωση ίσως κριθεί σκόπιμη η μέτρηση της «ελεύθερης» φαινυτοΐνης.

Η μέτρηση του κλάσματος της «ελεύθερης» φαινυτοΐνης γίνεται όταν η «ελεύθερη» φαινυτοΐνη ίσως έχει αυξηθεί. Αυτό μπορεί να συμβαίνει σε:

Νεφρική ανεπάρκεια
Νόσο του ήπατος
Υποαλβουμιναιμία (Χαμηλή συγκέντρωση μιας πρωτεΐνης του αίματος, της αλβουμίνης)
Αν ο ασθενής παίρνει και άλλα φάρμακα, όπως ασπιρίνη, naproxen ή ibuprofen

Τι σημαίνει το αποτέλεσμα της εξέτασης;
Για τους ενήλικες, το θεραπευτικό παράθυρο της φαινυτοΐνης είναι 10.0 – 20.0 µ g / mL για την ολική φαινυτοΐνη ( το άθροισμα της «ελεύθερης» και της δεσμευμένης) και 1.0-2.0 µ g / mL για την «ελεύθερη» φαινυτοΐνη. Το κλάσμα της «ελεύθερης» φαινυτοΐνης είναι 8-14%. Όταν η συγκέντρωση του φαρμάκου βρίσκεται σε αυτή την περιοχή, συνήθως δεν παρουσιάζονται παρενέργειες, όμως η δράση και η τοξικότητα του φαρμάκου ποικίλει από άνθρωπο σε άνθρωπο. Κάποια άτομα των οποίων τα επίπεδα της φαινυτοΐνης είναι στο χαμηλότερο θεραπευτικό όριο μπορεί να εμφανίσουν επιληπτικά επεισόδια, ενώ αντίθετα κάποια άλλα που τα επίπεδα τους βρίσκονται στο υψηλότερο όριο του θεραπευτικού παραθύρου ίσως εμφανίσουν ανεπιθύμητες ενέργειες. Ο καθορισμός της δοσολογίας που οδηγεί σε θεραπευτικές συγκεντρώσεις και βέλτιστο φαρμακολογικό αποτέλεσμα προκύπτει μετά από στενή συνεργασία γιατρού και ασθενούς.
Εν γένει, εάν η τιμή της φαινυτοΐνης βρίσκεται μέσα στο θεραπευτικό παράθυρο και ο ασθενής δεν έχει επιληπτικά επεισόδια ή παρενέργειες από το φάρμακο, η λαμβανόμενη δόση θεωρείται επαρκής. Οι ασθενείς δεν θα πρέπει να διακόπτουν ή να αυξομειώνουν το χορηγούμενο φάρμακο χωρίς να προηγηθεί επικοινωνία με το γιατρό τους, γιατί μπορεί να αυξηθούν οι πιθανότητες ενός επιληπτικού επεισοδίου ή να επηρεαστεί η δράση άλλων φαρμάκων που λαμβάνουν. Η ρύθμιση της δόσης είναι εξατομικευμένη και αφορά κάθε άτομο προσωπικά.

Τι άλλο πρέπει να γνωρίζω;
Η μακροχρόνια χορήγηση φαινυτοΐνης μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια βιταμίνης D και εξ αιτίας της οστεομαλάκυνση, περιφερική νευροπάθεια ( αδυναμία ή μούδιασμα των άκρων), ακμή και οίδημα του προσώπου. Σε σπάνιες περιπτώσειςο ασθενής μπορεί να εμφανίσει εξανθήματα ή δερματίτιδα αντιμετωπίσιμα μόνο στο νοσοκομείο.
Η χορήγηση φαινυτοΐνης στην εγκυμοσύνη οδηγεί σε αυξημένο κίνδυνο ανωμαλιών στο έμβρυο. Οι υποψήφιες μητέρες που λαμβάνουν φαινυτοΐνη θα πρέπει να συνεννοούνται με το γιατρό τους.
Μερικές φορές η φαινυτοΐνη συνταγογραφείται για θεραπεία της νευραλγίας του τριδύμου, (η οποία προκαλεί οξύ πόνο στο πρόσωπο) ή γιαάλλα είδη νευραλγίας. Αυτοί οι ασθενείς θα πρέπει επίσης να ρυθμίζουν τα επίπεδα του φαρμάκου.

Μια σειρά από φάρμακα και συμπληρώματα που χορηγούνται χωρίς ιατρική συνταγή μπορεί να προκαλέσουν μεταβολή των επιπέδων της χορηγούμενης φαινυτοΐνης στο αίμα. Αύξηση των επιπέδων της φαινυτοΐνης μπορεί να προκαλέσουν η διαζεπάμη, η καρβαμαζεπίνη ( που μπορεί επίσης και να μειώσει τα επίπεδα της φαινυτοΐνης), το αλκοόλ, οι μεγάλες δόσεις ασπιρίνης, η χλωραμφαινικόλη, τα οιστρογόνα, η ισονιαζίδη, η ομεπραζόλη, η τριμεθοπρίμη και η βαρφαρίνη. Μείωση των επιπέδων της φαινυτοΐνης μπορεί να προκαλέσουν τα αντιόξινα, όταν λαμβάνονται ταυτόχρονα με τη φαινυτοΐνη, το φυλλικό οξύ, η ριφαμπίνη και η μεθοτρεξάτη. Η ίδια η φαινυτοΐνη μεταβάλλει τη δραστικότητα άλλων φαρμάκων. Οι ασθενείς πρέπει να ενημερώνουν τον θεράποντα ιατρό σχετικά με τα φάρμακα και τα συμπληρώματα που λαμβάνουν. Η φαινυτοΐνη δεν είναι αποτελεσματική για κάθε τύπο επιληπτικών κρίσεων, συνεπώς δεν είναι το κατάλληλο αντιεπιληπτικό για όλους τους ασθενείς με επιληψία.
http://www.labtestsonline.gr

http://www.iator.gr/